Η αποστολή της επίτευξης συμφωνίας για το νέο Σύμφωνο Σταθερότητας έμεινε… στη μέση. Στη χθεσινή συνεδρίαση του Ecofin στις Βρυξέλλες, οι 27 υπουργοί Οικονομικών της ΕΕ δεν κατάφεραν καν να διορθώσουν τις διαφορές τους.

Ωστόσο, όπως είπε ο Ευρωπαίος Επίτροπος Πάολο Τζεντιλόνι, το χάσμα μεταξύ των κρατών μελών έχει μειωθεί και «οι προοπτικές είναι καλύτερες», όπως ανέφερε σε δήλωσή της η Ισπανίδα υπουργός Οικονομικών Νάντια Καλβίνο.

Σύμφωνο Σταθερότητας: Κρίσιμα επόμενα βήματα στην πορεία προς τη σύγκλιση

Η επίτευξη συμφωνίας είναι δυνατή ακόμη και πριν από το τέλος του τρέχοντος έτους, καθώς έχει επιτευχθεί σύγκλιση σε πολλά σημεία.

Το Σύμφωνο Σταθερότητας, το οποίο ορίζει τους δημοσιονομικούς κανόνες της ΕΕ και προβλέπει έλλειμμα 3% του ΑΕΠ και δημόσιο χρέος 60%, έχει ανασταλεί λόγω της πανδημίας Covid-19. Ωστόσο, με δεδομένο ότι θα τεθεί και πάλι σε ισχύ από τις αρχές του 2024, έχει ξεκινήσει ένας μαραθώνιος διαπραγματεύσεων μεταξύ των κρατών μελών, τα οποία έχουν χωριστεί σε δύο στρατόπεδα.

Η πρώτη, με επικεφαλής τη Γερμανία, ζητά περαιτέρω αυστηρή δημοσιονομική πειθαρχία και η δεύτερη, με επικεφαλής τη Γαλλία και την Ιταλία, επιμένει σε μεγαλύτερη ευελιξία, ιδίως στις επενδύσεις στην οικολογική μετάβαση και την άμυνα

Σύμφωνος

Οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι στη χθεσινή σύνοδο κορυφής Ecofin σημείωσαν πρόοδο στα ακόλουθα ζητήματα, τα οποία θα καθορίσουν το έδαφος στο οποίο θα περιηγηθούν τα κράτη μέλη της ΕΕ τα επόμενα χρόνια.

Βασικές προϋποθέσεις

Οι τιμές αναφοράς της Συνθήκης, οι οποίες ορίζουν ότι το δημοσιονομικό έλλειμμα δεν πρέπει να υπερβαίνει το 3% και ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ δεν πρέπει να υπερβαίνει το 60%, παραμένουν αμετάβλητες.

Ο ρυθμός μείωσης του χρέους

Σύμφωνα με τις νέες ρυθμίσεις, αλλάζει ο ρυθμός μείωσης του χρέους. Καταργείται ο κανόνας 1/20 (προηγούμενο Σύμφωνο Σταθερότητας), που αφορούσε τον ρυθμό μείωσης του χρέους.

Σύμφωνα με τους νέους κανόνες, τα κράτη μέλη με χρέος που υπερβαίνει το 90% του ΑΕΠ θα πρέπει να επιδείξουν ετήσια μείωση του χρέους τουλάχιστον 1% του ΑΕΠ. Σε χώρες με χρέος μεταξύ 60% και 90% του ΑΕΠ, η ετήσια μείωση του χρέους θα πρέπει να είναι τουλάχιστον 0,5% του ΑΕΠ. Με βάση αυτές τις αρχές, η χώρα μας θα πρέπει να παρουσιάσει μείωση χρέους 1% του ΑΕΠ από το 2024 και για τα επόμενα χρόνια.

Δημοσιονομικό μαξιλάρι

Τα κράτη μέλη, ανεξάρτητα από το {επίπεδο} του δημόσιου χρέους τους, θα πρέπει να διασφαλίζουν τη παραγωγή αποθεματικών δημοσιονομικής ασφάλειας έναντι δυσμενών επιπτώσεων, περιστάσεων και κραδασμών. Το ποσό του δημοσιονομικού μαξιλαριού για χώρες με χρέος άνω του 90% του ΑΕΠ θα είναι 1,5% του ΑΕΠ, ενώ για χώρες με χρέος κάτω του 90% θα είναι 1% του ΑΕΠ.

«ανώτατο όριο» καθαρού κόστους

Η βασική ιδέα αυτής της πρότασης είναι ότι τα κράτη μέλη θα έχουν ένα σταθερό ανώτατο όριο δαπανών, δηλαδή θα υπάρχει μια σταθερή προοδευτικότητα των καθαρών δαπανών. Μάλιστα, θα υπάρχει στενή {παρακολούθηση}.

Η Επιτροπή θα δημιουργήσει λογαριασμό ελέγχου για κάθε κράτος μέλος για να παρακολουθεί τις σωρευτικές αποκλίσεις προς τα πάνω και προς τα κάτω των παρατηρούμενων καθαρών δαπανών από την πορεία των καθαρών δαπανών που πρόκειται να εγκριθούν.

Σε ό,τι αφορά τις δαπάνες της Ελλάδας, θα τεθεί ειδικό πλαίσιο για τις δαπάνες της χώρας καθώς οι πρόσθετοι τόκοι που θα πρέπει να πληρώσει η χώρα από το 2033 δεν θα υπολογίζονται ως περίοδος χάριτος για την αποπληρωμή των δανείων του ESM και του EFSF θα λήξει το 2032.

Νέα προσαρμοσμένα σχέδια

Τα κράτη μέλη θα πρέπει να υποβάλουν εθνικά σχέδια που θα διασφαλίζουν τη βιωσιμότητα του χρέους και θα ενισχύσουν τη βιώσιμη ανάπτυξη ιδεών. Αυτά τα σχέδια θα διαφέρουν από χώρα σε χώρα, ανάλογα με τους κινδύνους που αντιμετωπίζει η οικονομία και το {επίπεδο} του χρέους της.

Τα σχέδια θα λαμβάνουν υπόψη δημοσιονομικούς στόχους, μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις, συμπεριλαμβανομένων, κατά {περίπτωση}, στόχων για την αντιμετώπιση μακροοικονομικών ανισορροπιών.

Η πορεία της δημοσιονομικής προσαρμογής θα καλύπτει περίοδο τεσσάρων ετών, με ικανότητα παράτασης αυτής της περιόδου για άλλα τρία χρόνια κατόπιν αιτήματος των κρατών μελών, υπό την προϋπόθεση ότι το υλοποιούμενο πρόγραμμα υποστηρίζεται από μια σειρά δεσμεύσεων, μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων που υποστηρίζουν τη βιωσιμότητα του χρέους και ανταποκρίνεται σε κοινές προτεραιότητες και στόχους της ΕΕ, όπως ο οικολογικός μετασχηματισμός, ο ψηφιακός μετασχηματισμός

Θα πρέπει επίσης να ληφθούν υπόψη οι δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί στο πλαίσιο των εθνικών σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας.

Ρήτρα διαφυγής

Μεταξύ των σημείων που συμφώνησαν οι Ευρωπαίοι υπουργοί ήταν η προϋπόθεση για την προσωρινή και μεμονωμένη ενεργοποίηση της συνολικής ρήτρας διαφυγής σε {περίπτωση} που μια δεδομένη χώρα απειληθεί με έκτακτη οικονομική επιβράδυνση. Η διαδικασία δημοσιονομικής προσαρμογής θα ξεκινήσει ξανά όταν η χώρα ξεπεράσει το προβληματισμός.