Κατά την {εφαρμογή} του σχεδίου, το οποίο προβλέπει τη μείωση του μαξιλαριού μετρητών, το οποίο ανέρχεται σε σχεδόν 36-37 δισεκατομμύρια PLN. ευρώ, κινείται η κυβέρνηση του Βορρά. Από τη συμφωνία του 2018 και από τότε, το προφίλ του ελληνικού δημόσιου χρέους βελτιώνεται σταθερά. Τώρα το ερώτημα είναι αν η χώρα χρειάζεται ένα τόσο μεγάλο αποθεματικό, δεδομένης της εικόνας των επιτοκίων, ή αν πρέπει να αρχίσει να το μειώνει για να βελτιώσει την εικόνα του ελληνικού χρέους. Άλλωστε ένα μεγάλο μέρος από αυτά είναι διακρατικά δάνεια (GLF) υπό μνημόνια.

Αξίζει να σημειωθεί ότι τα δάνεια του πρώτου μνημονίου από την ευρωζώνη ανέρχονται σε 52,9 δισ. PLN. ευρώ με περίοδο αποπληρωμής από το 2020 έως το 2040 και επιτόκιο Euribor 3 μηνών + 0,5%, που τα καθιστά ακριβά, γιατί το επιτόκιο Euribor 3 μηνών είναι 3,825% (στοιχεία 30 Απριλίου 2024). Φέτος ξεκινά και η υπηρεσία δανείων από τον EFSF ύψους 141,8 δισ. ευρώ με αποπληρωμή το 2056, ενώ από το 2034 έως το 2060 θα προστεθούν 86 δισ. ευρώ από τον ESM.

Δημόσιο χρέος: πτωτική τάση – η ιστορία επιτυχίας παραμένει αμετάβλητη

Το ΟΤ ζήτησε από δύο γνωστούς οικονομολόγους να σχολιάσουν αν η σημερινή κυβέρνηση πρέπει να… σπάσει τον «κουμπαρά» ή να κρατήσει τα χρήματα στο… χείλος του γκρεμού, λόγω των διεθνών αναταραχών που επικρατούν.

Παναγιώτης Ε. Πετράκης: Μείωση 6 δισ. σε πρώτη φάση και μέχρι τότε

Ο συνταξιούχος καθηγητής του ΕΚΠΑ Παναγιώτης Ε. Πετράκης φαίνεται να πιστεύει ότι πρέπει να μπει όριο στις «δαπάνες» του «δημοσιονομικού μαξιλαριού». Σύμφωνα με το OT, «Περίπου 6 δισεκατομμύρια ευρώ ετήσιας ζήτησης για υπηρεσίες για την επόμενη πενταετία ενδέχεται να θέσουν ένα {επίπεδο} απαιτήσεων για ένα ασφαλές δημοσιονομικό περιβάλλον (μαξιλάρι) 30 δισεκατομμυρίων ευρώ. Ως εκ τούτου, φαίνεται λογικό ότι το μαξιλάρι θα μπορούσε να μειωθεί άμεσα στα 30 δισεκατομμύρια ευρώ με την πρόωρη αποπληρωμή των δανείων του ESM, αλλά αυτό είναι όλο προς το παρόν.

Επομένως, τίθεται το ερώτημα τι πρέπει να κάνουμε στη συνέχεια. Όπως αναφέρει: «Από εδώ και στο εξής θα μπορεί να ξεκινήσει συζήτηση στο χαλί για το νέο πακέτο δημοσιονομικής ελάφρυνσης του χρέους που θα ισχύει μετά το 2033», προσθέτοντας ότι «Βασική δικαιολογία είναι ο πολύ καλός προϋπολογισμός και η οικονομική {διαχείριση} που έχουμε κάνει μέχρι στιγμής στα άκρα ανατολικά σύνορα της ευρωζώνης.

Δ. Λιάκος: Μην κρατάτε αποθέματα για περισσότερο από 1 χρόνο

Από την πλευρά του, ο οικονομολόγος και πρώην υφυπουργός, στο πλευρό του πρωθυπουργού Δημήτρη Λιάκου, σημειώνει ότι «ένας από τους βασικούς αρχικούς σκοπούς χρήσης (του μαξιλαριού των SS) ήταν η μείωση του δημόσιου χρέους», επισημαίνοντας ότι «τώρα βρίσκονται σε εντελώς διαφορετικό φάση παρά όταν παραγωγή «μαξιλαριού».

Μάλιστα, σημειώνει ότι «καλύτερα να το κάνουμε έξυπνα» γιατί «ανέβηκαν τα επιτόκια δανεισμού», αναφερόμενος στο επιτόκιο Euribor, το οποίο, όπως προαναφέρθηκε, συνδέεται άμεσα με τον εγχώριο διακρατικό δανεισμό (GLF).

Πρόσθεσε ακόμη ότι «θα πρέπει να βελτιώσουμε το προφίλ του ελληνικού δημόσιου χρέους».

Άλλωστε, η χώρα «έχει μπει σε επενδυτική φάση και οι σχέσεις της Ελλάδας με τις αγορές είναι ασφαλείς και αποτελεσματικές», προσθέτοντας ότι «είναι θετικό ότι πέφτει (συμπεριλαμβανομένου του «μαξιλαριού»)», αλλά τονίζοντας ότι αυτό θα πρέπει να ενταχθεί στο τη «συνολική στρατηγική».

Σχετικά με το ύψος των αποθεμάτων που πρέπει να διατηρήσει η χώρα σε {περίπτωση} έκτακτης ανάγκης, η απάντησή του είναι: «Όχι περισσότερο από 1 χρόνο, γιατί έχουμε πρόσβαση στις αγορές από το 2018 έως σήμερα και δεν υπάρχει αμφιβολία (σ.σ. αγορών).

Ο δρόμος του χρέους

Η Ελλάδα θα πρέπει να μειώσει τον δείκτη χρέους προς το ΑΕΠ κάτω από το 100% έως το 2034 για να μπορεί να δανείζεται με βάση τα επιτόκια που θα επικρατήσουν, εκτιμούν οι αναλυτές. Το χρέος της γενικής κυβέρνησης αναμένεται να μειωθεί εκ νέου το 2024 στο 152,3% του ΑΕΠ από 160,3% του ΑΕΠ το 2023 (δηλαδή 355 δισ. ευρώ σε απόλυτες τιμές).

Ωστόσο, υπάρχει ήδη έκπτωση. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για το 2023, ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ μειώθηκε από 172,7% το 2022 σε 161,9% το 2023. Ωστόσο, αξίζει να σημειωθεί ότι η μείωση του δείκτη χρέους προς ΑΕΠ οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην μεταβολή στο ονομαστικό ΑΕΠ κατά 6,6%, ενώ το ονομαστικό χρέος μειώθηκε μόλις κατά 100 εκατ. ευρώ.

Ωστόσο, μόλις ανακτηθεί ο επενδυτικός βαθμός και η Ελλάδα συνεχίσει να έχει πρόσβαση στις αγορές, τόσο το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών όσο και ο ΟΔΔΙΧ μπορούν να επιλέξουν και να αποπληρώσουν νωρίτερα άλλα, παλαιότερα ακριβά δάνεια, μειώνοντας περαιτέρω το κοστούς εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους.