Προϋποθέσεις για φορολογικά βιώσιμες δραστηριότητες
Τα δημοσιονομικά ισορροπημένα μέτρα είναι εφικτά και δεν θα απειλήσουν τη {διατήρηση} της δημοσιονομικής σταθερότητας, εφόσον η ελληνική οικονομία συνεχίσει να ανακάμπτει, σύμφωνα με τη μελέτη της Eurobank «7 ΗΜΕΡΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ».
Τελευταία οικονομικά στοιχεία
Σύμφωνα με τα τελικά στοιχεία που δημοσίευσε το Υπουργείο Οικονομικών στις 30 Απριλίου 2024, για το πρώτο τρίμηνο του 2024 (Ιανουάριος-Μάρτιος 2024), το γενικό δημοσιονομικό ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού κατέγραψε έλλειμμα 0,08 δισ. ευρώ σύμφωνα με τα τροποποιημένα ταμειακά διαθέσιμα. Το έλλειμμα υπερέβη τον σχετικό δημοσιονομικό στόχο για το 2024 για το πρώτο τρίμηνο του 2024 κατά 0,74 δισ. ευρώ, ή -90,6%.
Eurobank: Θετικές ενδείξεις για το ρυθμό ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας το πρώτο τρίμηνο
Το πρωτογενές δημοσιονομικό ισοζύγιο κατέγραψε πλεόνασμα 2,99 δισ. ευρώ έναντι του στόχου των 2,13 δισ. ευρώ για το πρώτο τρίμηνο του 2024, δηλαδή βελτιώθηκε κατά 0,85 δισ. ευρώ ή 40,0%. Αυτή η διαφορά, εκτός από τη μείωση των δαπανών κατά 0,34 δισεκατομμύρια PLN. ή -2,0% σε σχέσης με τον σχετικό στόχο του Προϋπολογισμού για το πρώτο τρίμηνο του 2004, μπορεί εν μέρει να αποδοθεί, σύμφωνα με τη μελέτη, σε α) έσοδα από το Ταμείο Ανασυγκρότησης και Ανθεκτικότητας, τα οποία όμως δεν έχουν καμία επίπτωση στην {αποτέλεσμα} του Προϋπολογισμού σε δημοσιονομικούς όρους και β) φορολογικά έσοδα 0,65 δισ. ευρώ που προήλθαν το 2023 και ως εκ τούτου δεν περιλαμβάνονται στα δημοσιονομικά αποτελέσματα για το 2024.
Δημοσιονομικό ισοζύγιο
Σύμφωνα με στοιχεία της Γενικής Κυβέρνησης που δημοσίευσε το Υπουργείο Οικονομικών στις 3 Μαΐου 2024, το δημοσιονομικό ισοζύγιο το πρώτο τρίμηνο του 2024 ήταν -1,0 δισ., που σημαίνει αύξηση 99,7% σε ετήσια βάση. Το ισοζύγιο του πρωτογενούς προϋπολογισμού ήταν 1,9 δισεκατομμύρια PLN, μειωμένο κατά 17,7% από έτος σε έτος. Τα συνολικά έσοδα της Γενικής Κυβέρνησης ανήλθαν σε 24 δισ. PLN και μειώθηκαν κατά -1,7% σε ετήσια βάση, ενώ τα συνολικά έξοδα ανήλθαν σε 22,6 δισ. PLN και μειώθηκαν κατά 1,4% σε ετήσια βάση.
Σύμφωνα με στοιχεία της Γενικής Κυβέρνησης για το πρώτο τρίμηνο του 2024, το συνολικό ποσό των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων, συμπεριλαμβανομένων των ληξιπρόθεσμων επιστροφών φόρου που μπορούν να πιστωθούν στους δικαιούχους, είναι 3,02 δισ. PLN και αυξήθηκαν κατά 17,2% σε σύγκριση με το τέλος του 2023. Με εξαίρεση τις ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις για τις τοπικές αρχές, όλες οι υπόλοιπες κατηγορίες παρουσιάζουν αύξηση σε σύγκριση με το τέλος του 2023. Στις περισσότερες περιπτώσεις, η αύξηση αυτή είναι πιθανό να είναι προσωρινή. Ωστόσο, το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στο χρέος των νοσοκομείων, το οποίο το πρώτο τρίμηνο του 2024 ανήλθε σε 1,32 δισ. PLN και αντιστοιχούσε στο 48,1% του συνόλου των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων. Οι υποχρεώσεις αυτές παρουσίασαν αύξηση 10% σε σύγκριση με το τέλος του 2023. Αν και αυτή η αύξηση είναι σημαντική, δεν αποτελεί σημαντικό παράγοντα κινδύνου, διότι το χρέος προς τα νοσοκομεία είναι ακαθάριστο και οι προμηθευτές έχουν υποχρέωση επιστροφής και αποζημίωσης που δεν έχει ακόμη επιλυθεί. Οι καθαρές καθυστερημένες υποχρεώσεις των νοσοκομείων είναι σημαντικά χαμηλότερες.
Στόχος του προϋπολογισμού
Σύμφωνα με τον προϋπολογισμό του 2024, ο στόχος πρωτογενούς δημοσιονομικής απόδοσης για το 2024 είναι 2,1% του ΑΕΠ (πρωτογενές πλεόνασμα). Επιπλέον, σύμφωνα με τα συγκεντρωτικά στοιχεία για το Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης που δημοσιεύει το Υπουργείο Οικονομικών:
· Το δημοσιονομικό ισοζύγιο (ισοζύγιο γενικής κυβέρνησης) εκτιμάται σε -1,2% του ΑΕΠ το 2024 και αναμένεται να είναι -0,9% του ΑΕΠ το 2025.
· Το πρωτογενές δημοσιονομικό ισοζύγιο εκτιμάται στο 2,1% του ΑΕΠ το 2024 και αναμένεται να είναι 2,1% του ΑΕΠ και το 2025.
· Το δημόσιο χρέος εκτιμάται στο 152,7% του ΑΕΠ το 2024 (από 161,9% του ΑΕΠ το 2023) και αναμένεται να φτάσει το 146,3% του ΑΕΠ το 2025 (Εικόνα 3).
· Το αποθεματικό ρευστότητας (cash buffer) στο τέλος Μαρτίου 2024 ανερχόταν σε 36,5 δισεκατομμύρια PLN. Μέρος του αποθεματικού πρόκειται να διατεθεί για την υπηρεσία του χρέους τα επόμενα χρόνια.
Διάγραμμα 3: Οικονομικά στοιχεία της γενικής κυβέρνησης (% του ΑΕΠ, 2007-2025) 

Οι παραπάνω δημοσιονομικοί στόχοι περιλαμβάνουν την {εφαρμογή} μέτρων στήριξης της οικονομίας ύψους 2,4 δισ. PLN για την περίοδο 2024-2025, καθώς και την αύξηση των επενδύσεων μέσω PDE, οι οποίες θα αυξηθούν κατά 0,4 δισ. PLN.
Προγραμματισμένες και νέες δραστηριότητες
Οι δράσεις για το 2024 περιλαμβάνουν παρεμβάσεις συνολικής αξίας 1,5 δισ. ευρώ. Ειδικότερα, ο προϋπολογισμός του 2024 προβλέπει ήδη:
- Αύξηση των επίσημων μισθών με εκτιμώμενο ετήσιο κοστούς 0,9 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
- Αφορολόγητο 1.000 ευρώ για οικογένειες με παιδιά με κοστούς 0,14 δισ.
- Αύξηση του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος με κοστούς 0,04 δισ. PLN
- Επέκταση του επιδόματος μητρότητας σε αγρότες και ελεύθερους επαγγελματίες με κοστούς 0,04 δισεκατομμύρια PLN.
- Αύξηση συντάξεων με κοστούς 0,5 δισ. PLN
Νέες δραστηριότητες που θα υλοποιηθούν το 2024 και δεν εντάχθηκαν στον Προϋπολογισμό του 2024 είναι:
- Αύξηση του επιδόματος τοκετού με κοστούς 0,1 δισεκατομμύρια PLN.
- Αύξηση των μισθών των εφημεριών γιατρών με κοστούς 0,05 δισεκατομμύρια PLN.
- Επιστροφή του ΕΦΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο με κοστούς 0,1 δις
Ταυτόχρονα, το Εθνικό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων θα αυξηθεί κατά 0,4 δισ. PLN, φτάνοντας συνολικά τα 2,41 δισ. PLN.
Οι ενέργειες για το 2025, συνολικού ύψους 0,9 δισεκατομμυρίων PLN (με την προϋπόθεση ότι δεν θα αλλάξουν μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2024), περιλαμβάνουν:
- Μείωση των ασφαλίστρων με κοστούς 0,2 δισ. PLN.
- Κατάργηση του αρχικού τέλους με κοστούς 0,1 δισ. PLN.
- Ανθεκτικότητα της επιστροφής του ETF στο γεωργικό πετρέλαιο με κοστούς 0,1 δισεκατομμύρια PLN.
- Επέκταση της αναστολής ΦΠΑ για νέα κτίρια με κοστούς 0,02 δισεκατομμύρια PLN.
- Αύξηση του στεγαστικού επιδόματος για φοιτητές με κοστούς 0,02 δισ. PLN.
- Αύξηση συντάξεων με βάση το ΑΕΠ και τον πληθωρισμό με κοστούς 0,4 δισ. PLN.
Στη σύνοψη της μελέτης αναφέρεται ότι θα επαληθευτούν οι μακροοικονομικές προβλέψεις του Προγράμματος Σταθερότητας και Ανάπτυξης (συμπεριλαμβανομένης της αύξησης του ΑΕΠ 2,5% και 2,6% το 2025 και 2026, αντίστοιχα, πληθωρισμός 2,6% και 2,0% για το 2025 και 202, αντίστοιχα κ.λπ.), η περαιτέρω οικονομική ανάκαμψη μπορεί να συνοδεύεται από δημοσιονομικά βιώσιμα μέτρα, διασφαλίζοντας έτσι τη {διατήρηση} της δημοσιονομικής σταθερότητας.

