Σχόλια – Ανάλυση κειμένου
Δύο είναι τα ορόσημα ιδιαίτερου συμβολισμού για την ελληνική οικονομία: η πορεία αποκλιμάκωσης του δημόσιου χρέους, που έχει προχωρήσει ραγδαία τα τελευταία χρόνια. Το πρώτο ορόσημο είναι τα προβλεπόμενα αποτελέσματα για φέτος, καθώς το ελληνικό δημόσιο χρέος θα πέσει κάτω από το 140% του ΑΕΠ. Για πρώτη φορά από το 2010, το χρέος θα μειωθεί κάτω από τα επίπεδα στην αρχή της μνημονιακής εποχής. Να σημειωθεί ότι το 2010, με χρέος 146% του ΑΕΠ (μετά από ραγδαία πληθωρισμό από 112% του ΑΕΠ το 2008 σε 127% του ΑΕΠ το 2009), ξεκίνησε η περιπέτεια με τα μνημόνια για την Ελλάδα.
Το δεύτερο ορόσημο είναι το 2029, όταν όλες οι προβλέψεις δείχνουν ότι το ελληνικό δημόσιο χρέος θα πέσει κάτω από το 120% του ΑΕΠ, που αποτελεί κρίσιμο όριο για τις αγορές και τους διεθνείς οίκους αξιολόγησης.
Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με τις προβλέψεις του Υπουργείου Οικονομικών, το δημόσιο χρέος αναμένεται να μειωθεί φέτος στο 136,8% του ΑΕΠ (357,515 δισ. ευρώ) από 146,1% του ΑΕΠ το 2025. Το 2027 αναμένεται περαιτέρω μείωση στο 131,5% του ΑΕΠ), στο 35,5% του ΑΕΠ σε 8,8 δισ. ΑΕΠ (349,820 δισ. ευρώ) το 2028 ευρώ) και έως 119% του ΑΕΠ (346,045 δισ. ευρώ) το 2029.
Όπως σημειώνεται στην τελευταία έκθεση του Ελληνικού Δημοσιονομικού Συμβουλίου (Ε.Τ.Ε.), η προοδευτικότητα αυτή οφείλεται κυρίως στην ισχυρή οικονομική ανάπτυξη ιδεών και στη {διατήρηση} υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων. Είναι χαρακτηριστικό ότι, σύμφωνα με τα στοιχεία της Ετήσιας Έκθεσης Προόδου για τη Δυναμική του Χρέους για το 2026, η συμβολή των πρωτογενών πλεονασμάτων στη μείωση του λόγου του χρέους προς το ΑΕΠ ανήλθε σε 4,9 μονάδες. τοις εκατό το 2025, και το 2026 υπολογίζεται σε 3,2 μονάδες. % Παράλληλα, με τη θετική επίδραση του υψηλού ρυθμού ανάπτυξης στη μείωση του χρέους, σημαντική ήταν και η συμβολή της πολιτικής πρόωρης αποπληρωμής του χρέους που ακολουθείται από το Υπουργείο Οικονομικών και τον Οργανισμό Διαχείρισης Χρέους (ΟΔΔΗΧ).
Η ακτινογραφία του δημόσιου χρέους παρουσιάζεται στην έκθεση EDS: Η {εφαρμογή} τριών προγραμμάτων μακροοικονομικής προσαρμογής (2010-2018) συνοδεύτηκε από την επίδραση δανειακών κεφαλαίων συνολικού ύψους 288,7 δισ. ευρώ από διμερή δάνεια με χώρες της ζώνης του ευρώ (Greek Loan Facility, GLF), από το European Financial Stability (theEchanial StabilityS) (Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας, ESM), αλλά και από το ΔΝΤ με σχετικά ευνοϊκούς όρους (χαμηλό επιτόκιο, μεγάλη περίοδος αποπληρωμής). Η εξόφληση αυτού του χρέους θα απαιτήσει δημοσιονομικά πλεονάσματα τις επόμενες δεκαετίες. Συγκεκριμένα, τα κεφάλαια δανείων από το ΔΝΤ (32,1 δισ. ευρώ) έχουν αποπληρωθεί πλήρως (Απρίλιος 2022), επομένως το υπόλοιπο χρέος αφορά μόνο κεφάλαια δανείων από κράτη μέλη της ζώνης του ευρώ από τον Μηχανισμό Στήριξης (GLF, EFSF, ESM) και ανέρχεται σε 211,4 δισ. ευρώ, με ημερομηνία αποπληρωμής έως .
Από το ποσό αυτό, τα 52,9 δισ. ευρώ είναι διμερή διεθνικά δάνεια που χορηγήθηκαν στην Ελλάδα από χώρες της ζώνης του ευρώ (GLF) και το υπόλοιπο κεφάλαιό τους ανέρχεται σήμερα σε 26,3 δισ. ευρώ. Στο πλαίσιο της στρατηγικής ενεργητικής διαχείρισης του δημόσιου χρέους, πραγματοποιήθηκαν διαδοχικά πρόωρες αποπληρωμές ορισμένων από αυτά τα δάνεια. Συγκεκριμένα, τον Δεκέμβριο του 2024 αποπληρώθηκαν οφειλές ύψους 7,935 δισ. ευρώ με λήξεις το 2026, το 2027 και το 2028. Ως εκ τούτου, τον Δεκέμβριο του 2025 πραγματοποιήθηκε πρόωρη αποπληρωμή 5,29 δισ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένων μέρους των υποχρεώσεων με προγραμματισμένη λήξη το 2033-2041. Η ODDIX ανακοίνωσε νέα πρόωρη αποπληρωμή ύψους περίπου 7 δισ. ευρώ, η οποία περιλαμβάνει δόσεις με αρχική λήξη το 2029 και το 2033-2035. Υπολογίζεται ότι περίπου 19 δισ. ευρώ θα παραμείνουν στο τέλος του 2026, τα οποία θα προεξοφληθούν με ρυθμό 5 δισ. ευρώ ετησίως τα επόμενα τέσσερα χρόνια με ημερομηνία αποπληρωμής το 2031. Η επιτάχυνση της αποπληρωμής αναμένεται να έχει άμεσο θετικό αντίκτυπο στη μείωση του χρέους προς το ΑΕΠ, σταθεροποιώντας και τις χρηματοοικονομικές ανάγκες, σταθεροποιώντας το προφίλ των τόκων. την οικονομική ανθεκτικότητα και το πιστωτικό προφίλ της χώρας, σημειώνει η EDS.
Από τα δανειακά κεφάλαια του Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (EFSF) ύψους 141,8 δισ. ευρώ, το υπόλοιπο είναι περίπου 125,7 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με το ισχύον χρονοδιάγραμμα, η αποπληρωμή των ετήσιων δόσεων θα παραταθεί έως το 2070. Η αποπληρωμή της οικονομικής βοήθειας ύψους 58,8 δισ. ευρώ από τον ESM στο πλαίσιο του τρίτου προγράμματος πρόκειται να πραγματοποιηθεί την περίοδο 2034–2060.