Είναι η Ελλάδα μια σχετικά ακριβή χώρα λαμβάνοντας υπόψη το επίπεδο μισθών; Αυτό είναι το βασικό ερώτημα στο οποίο θα προσπαθήσει να απαντήσει η έκθεση του Συμβουλίου της Ευρώπης και να στηρίξει τις προσπάθειες της κυβέρνησης για μείωση των τιμών. Με βάση προκαταρκτικά συμπεράσματα από συνεχιζόμενη έρευνας που έχει τεθεί στην προσοχή του «ΟΤ», έχουν εντοπιστεί μια σειρά σοβαρών εμποδίων στις δραστηριότητες των επιχειρήσεων, καθώς και υψηλή συγκέντρωση σε κρίσιμους τομείς που στρεβλώνουν τον υγιή ανταγωνισμό.

Ακρίβεια: Κομμάτι… χρυσού – Τιμές από 12 έως 15 ευρώ το κιλό

Τα παραπάνω φαίνονται και στο πλαίσιο των αποτελεσμάτων της έκθεσης για την παγκόσμια ανταγωνιστικότητα του Ινστιτούτου IMD (International Institute for Management Development) της Ελβετίας, που δείχνει ότι η Ελλάδα έχασε έδαφος και έπεσε στην 49η θέση το 2023 από 46η το 2021. !

«Παρά την πρόοδο που σημειώθηκε, εξακολουθούν να υπάρχουν σοβαρές στρεβλώσεις που υπονομεύουν τη δυναμική ανάπτυξης των ελληνικών επιχειρήσεων και την εύρυθμη λειτουργία του ανταγωνισμού», σημειώνει υψηλόβαθμο στέλεχος της Κεντρικής Τράπεζας.

Το παρελθόν… ξαναχτυπά

Σύμφωνα με τον ίδιο, η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ φρόντισε… να ακυρώσει μια σειρά από μεταρρυθμίσεις που έφεραν αποτελέσματα. Και παραμένουν ως έχουν μέχρι σήμερα. Χαρακτηριστικό παραδείγματα, υποστηρίζει, είναι η ανατροπή των μεταρρυθμίσεων που έγιναν το 2010-2014 με στόχο την εξοικονόμηση δαπανών για φάρμακα.

Ενδεικτικά αναφέρει ότι η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ αποφάσισε -για τους δικούς της λόγους- να υπολογίσει τις τιμές των φαρμάκων με βάση τις χαμηλότερες τιμές στην ευρωζώνη 19 χωρών και όχι τις «27» όπως παλιά. Κάτι που ισχυρίζεται ότι προκάλεσε εκτίναξη των τιμών των φαρμάκων κατά 15% και των συνολικών φαρμακευτικών δαπανών κατά 1 δισεκατομμύριο ευρώ ετησίως, συμπεριλαμβάνοντας και άλλες μεταρρυθμίσεις που έχουν καταργηθεί.

Σύμφωνα με το Συμβούλιο της Ευρώπης, άλλη μια σοβαρή στρέβλωση είναι η «επανεμφάνιση» φόρων τρίτων, που επιβαρύνουν προϊόντα και υπηρεσίες και ανεβάζουν τις τελικές τιμές σε βάρος του καταναλωτή. Ένα παραδείγματα είναι ο φόρος 2% σε προϊόντα με σκληρό δίσκο, όπως κινητά τηλέφωνα, tablet και υπολογιστές, που αποδίδεται σε μια εταιρεία που προστατεύει τα πνευματικά δικαιώματα των καλλιτεχνών.

Πρόκειται για έναν φόρο που αποτελεί ευρωπαϊκό πρωτότυπο, που επιβαρύνει τους επιχειρηματίες με περιττά λειτουργικά κόστη, επηρεάζοντας αναπόφευκτα την τιμολογιακή τους πολιτική. «Συγκεκριμένα προϊόντα βρίσκονται στο επίκεντρο της τεχνολογικής ανάπτυξης και της ανταγωνιστικότητας και φυσικά δεν συνδέονται με πνευματικά δικαιώματα όταν παίζεται μουσική στο κατάστημα», τονίζει ο διευθυντής της Τράπεζας της Ελλάδος.

Υπερβολική ισχύς σε… μερικά

Ταυτόχρονα, η δεσπόζουσα θέση ορισμένων εταιρειών σε βασικούς τομείς στρεβλώνει τον υγιή ανταγωνισμό και διατηρεί τις τιμές αδικαιολόγητα υψηλές. Για παραδείγματα, η συνεχιζόμενη έρευνας COI εντόπισε επίσης προβλήματα με τις πληρωμές προμηθευτών από τους λιανοπωλητές τροφίμων.

Σύμφωνα με πηγές της ΤτΕ, υπάρχουν σημαντικές καθυστερήσεις στις πληρωμές σε μικρότερους προμηθευτές που υποκύπτουν στη διαπραγματευτική δύναμη των πολύ ισχυρότερων εμπορικών τους εταίρων, παρακάμπτοντας -μέσω διμερών συμφωνιών- βαρέων εταίρων, η ευρωπαϊκή οδηγία επιβάλλει στους προμηθευτές υποχρέωση πληρωμής εντός 60 ημερών.

«Προσπαθούμε να εντοπίσουμε και να επιδείξουμε τις δυνάμεις που οδηγούν ορισμένες ομάδες να ηγηθούν της αγοράς, εν τέλει σε βάρος της οικονομίας», τονίζουν.

Στο σημαντικό σημείο αυτό δεν παραλείπουν να επισημάνουν την κατάσταση στον τραπεζικό κλάδο με υψηλή συγκέντρωση, υποστηρίζοντας ότι ο ανταγωνισμός ενισχύεται με την ενίσχυση και τη συγχώνευση μικρότερων τραπεζών. «Πρέπει να μειώσουμε τη διαφορά μεταξύ των επιτοκίων δανείων και καταθέσεων, τα οποία είναι από τα υψηλότερα, αν όχι τα υψηλότερα, στην Ευρωπαϊκή Ένωση». Και αυτό μπορεί να προκύψει μόνο από τον αυξημένο ανταγωνισμό στον τραπεζικό κλάδο.

Όχι για αυτοϊκανοποίηση

Κύκλοι προσκείμενοι στον επικεφαλής της Κεντρικής Τράπεζας, Γιάννη Στουρνάρα, επισημαίνουν ότι απλές παρεμβάσεις και κατάλληλες μεταρρυθμίσεις μπορούν να ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας, να διατηρήσουν τις τιμές χαμηλά και κατά συνέπεια να μειώσουν το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών.

«Δεν μπορείς να χάσεις την ορμή. Τώρα είναι η ευκαιρία να προχωρήσουμε στις απαραίτητες περικοπές και να εκμεταλλευτούμε το γεγονός ότι η Ελλάδα βρίσκεται για άλλη μια φορά στο ραντάρ ισχυρών ξένων επενδυτών, που έχει δείξει μεγάλη ζήτηση για την κατανομή των επιτοκίων του ΤΧΣ στις συστημικές τράπεζες», σημείωσε.

Τονίζουν ότι το διεθνές περιβάλλον είναι εύθραυστο, με δύο πολεμικά μέτωπα σε πλήρη προοδευτικότητα – την Ουκρανία και τη Γάζα, και την κρίση στην Ερυθρά Θάλασσα να διαταράσσει το παγκόσμιο εμπόριο. Ο εφησυχασμός είναι απαράδεκτος σε αυτή την {περίπτωση}. Αντίθετα, πιστεύουν ότι χρειάζεται ατέλειωτος επαγρύπνηση για την περαιτέρω ενίσχυση της προόδου που έχει σημειώσει η χώρα και την επίτευξη υψηλότερου επιπέδου αξιολόγησης επενδυτικού βαθμού.

Η έκθεση του Συμβουλίου της Ευρώπης, η οποία θα είναι μια ενημέρωση της υπάρχουσας που δημοσιεύθηκε τον περασμένο Σεπτέμβριο, θα είναι έτοιμη σε περίπου ένα μήνα από σήμερα.