Τράπεζες και υπηρεσίες εξυπηρέτησης αρχίζουν να στέλνουν επιστολές έως και ηλεκτρονικά ειδοποιητήρια στους 100.000 δανειολήπτες που έχουν συνάψει και ρυθμίζονται ενεργά από τον Νόμο Κατσέλα, καλώντας τους να συνεχίσουν να πληρώνουν τη μηνιαία κύρια δόση που προκύπτει από τη δικαστική απόφασης ρύθμισης των οφειλών τους.

Με απόφασης του δικαστηρίου καθορίζεται το ύψος της μηνιαίας δόσης, η οποία περιλαμβάνει χωριστά την αποπληρωμή κεφαλαίου και τους αναλογούντες τόκους. Στις περισσότερες περιπτώσεις, το επιτόκιο είναι μεταβλητό και σχετίζεται με το Euribor συν ένα συμβατικό περιθώριο.

Τραπεζικές πηγές αναφέρουν ότι η δανειακή επιβάρυνση που εξακολουθούν να διατηρούν στους ισολογισμούς τους είναι περιορισμένη και εκτιμάται ότι δεν υπερβαίνει τα 35 εκατ. ευρώ. Οι περισσότερες οικονομικές επιπτώσεις αφορούν δάνεια που έχουν ήδη τιτλοποιηθεί και μεταφερθεί σε επενδυτικά εκπαιδευτικά προγράμματα.

Κατά τη συζήτηση που προηγήθηκε της κυβερνητικής παρέμβασης, ο υπολογισμός του συνολικού κόστους εφαρμογής της απόφασης του Αρείου Πάγου, λαμβάνοντας υπόψη την αναδρομική ισχύ και τις επιπτώσεις στην τιτλοποίηση του προγράμματος «Ηρακλής», εκτιμήθηκε αρχικά σε 700 εκατ. ευρώ, αν και εκτιμάται ότι θα είναι μικρότερο. Μέρος αυτού του ποσού θα επιβαρύνει και τις τράπεζες, καθώς αφορά δάνεια που υπήρχαν στα χαρτοφυλάκιά τους πριν την τιτλοποίηση, ενώ το μεγαλύτερο μέρος συνδέεται με τους αγοραστές δανείων μέσω τιτλοποίησης, σημαντικό μέρος των οποίων βρίσκεται στην «Ηρακλής».

Κοστούς προσαρμογής συστημάτων πληροφορικής

Ταυτόχρονα, τράπεζες και εξυπηρετητές προσαρμόζουν τα πληροφοριακά τους συστήματα ώστε να χρησιμοποιούν τον νέο τρόπο υπολογισμού των δόσεων, που προκύπτει από την απόφασης της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου και την ερμηνευτική διάταξη που προκύπτει. Στόχος είναι μέχρι τον Σεπτέμβριο να ολοκληρωθούν οι απαραίτητες αλλαγές ώστε οι δόσεις να υπολογίζονται με τον νέο τρόπο.

Σύμφωνα με τη νέα μεθοδολογία, οι τόκοι υπολογίζονται πλέον στο ύψος του κεφαλαίου που αποπληρώνεται κάθε μήνα και όχι στο συνολικό ποσό του κεφαλαίου που απομένει προς εξόφληση του δανείου, όπως συνέβαινε σε πολλές περιπτώσεις μέχρι τώρα. Ωστόσο, οι διευθυντές τραπεζών επισημαίνουν ότι η προσαρμογής των υπολογιστικών συστημάτων συνδέεται με σημαντικά λειτουργικά κόστη, δυσανάλογα με το ύψος των τόκων που εισπράττονται.

Για το λόγο αυτό εξετάστηκε το ενδεχόμενο να μην χρεωθούν καθόλου τόκοι, καθώς σε πολλές περιπτώσεις τα ποσά είναι πολύ μικρά. Ωστόσο, αυτή η επίλυση απορρίφθηκε επειδή δικηγόροι τραπεζών και υπαλλήλων πίστευαν ότι μια τέτοια πρακτική θα υπερέβαινε το περιγραφή της απόφασης του Ανωτάτου Δικαστηρίου και των ισχυόντων κανονισμών, δημιουργώντας πιθανώς νέες αξιώσεις ή ζητήματα ίσης μεταχείρισης των δανειοληπτών.

Η {εφαρμογή} της απόφασης ορίζεται από την ερμηνευτική διάταξη του Ν. 5293/2026, η οποία ορίζει ότι η νομολογία του Αρείου Πάγου εφαρμόζεται οριζόντια σε όλες τις εκκρεμείς και εκκρεμείς υποθέσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του νόμου Κατσέλη και δεν περιορίζεται μόνο στους διαδίκους σε συγκεκριμένη υπόθεση. Παράλληλα, ορίζει ότι οι τόκοι που καταβλήθηκαν με την τρέχουσα μέθοδο υπολογισμού δεν επιστρέφονται σε μετρητά, αλλά πιστώνονται στις τελευταίες δόσεις του δικαστικού συμβιβασμού, μειώνοντας αντίστοιχα το υπόλοιπο που θα υποχρεωθεί ο δανειολήπτης να πληρώσει μέχρι την ολοκλήρωση της εξόφλησης.

Σύμφωνα με το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, ο κανονισμός ισχύει για περισσότερους από 100.000 δανειολήπτες και στόχος του είναι η ομοιόμορφη {εφαρμογή} της απόφασης του Ανωτάτου Δικαστηρίου και η αποφυγή διαφορετικών πρακτικών τραπεζών και εταιρειών διαχείρισης χρέους.

Δυσφορία επόπτη – Κίνδυνος για νέες τιτλοποιήσεις

Από την πλευρά τους, ευρωπαϊκές εποπτικές πηγές δεν κρύβουν τον προβληματισμό τους, επισημαίνοντας ότι η τιτλοποίηση δανείων και το πρόγραμμα «Ηρακλής» σχεδιάστηκαν με διαφορετικές παραδοχές όσον αφορά τις ταμειακές ροές από χαρτοφυλάκια. Ενώ η απόφασης του δικαστηρίου είναι πλήρως δεσμευτική, η μεταγενέστερη νομοθετική παρέμβαση εγείρει ερωτήματα σχετικά με τον αντίκτυπο που μπορεί να έχει στην αγοράστρια τιτλοποιήσεων και τον τρόπο αξιολόγησης των επιμέρους χαρτοφυλακίων από τον Ενιαίο Εποπτικό Μηχανισμό (SSM).

Σε κάθε {περίπτωση}, η ουσία της απόφασης δεν αλλάζει. Ωστόσο, η χρήση του εισάγει νέα δεδομένα για τράπεζες, υπηρεσίες εξυπηρέτησης και επενδυτικά κεφάλαια σε μια περίοδο που η ελληνική αγοράστρια τιτλοποιήσεων παραμένει ιδιαίτερα ενεργή και αναμένεται να ενισχυθεί περαιτέρω τα επόμενα χρόνια.